Vooronderzoek naar het project ‘Thuistaal in onderwijs’

Onderzoek

Het project ‘Thuistaal in onderwijs’ loopt tussen 2008 en 2013 in vier Gentse basisscholen en heeft een tweeledige doelstelling:

• A. het bekomen van een positieve taalattitude bij alle kinderen via het positief aanwenden van de taaldiversiteit in de klas (talensensibilisering);
• B. de ontwikkeling van de thuistaal van anderstalige kinderen met het oog op een betere verwerving van het Nederlands.

Via het werken aan de beide doelstellingen hoopt men het schoolsucces van allochtone kinderen in het basisonderwijs te bevorderen. De B-doelstelling beperkt zich tot de Turkstalige leerlingen in twee van de vier projectscholen.

De opdracht van het vooronderzoek had tot doel de nodige voorbereidingen te treffen, zodat een evaluatieonderzoek naar het project kan georganiseerd worden tijdens de projectfase 2008-2013.
In de loop van het vooronderzoek werden drie taken uitgevoerd.

• Een uitgeschreven inventaris van alles wat op de vier basisscholen betrokken in het project al gebeurt rond de thuistalen, waarbij elke school grondig werd doorgelicht op haar visie en concrete acties. Dit moest toelaten de beginsituatie van de school in functie van het project vast te leggen en een serie aanbevelingen voor de projectbegeleiding te formuleren.
• Een selectie van instrumenten die gebruikt kunnen worden voor de nulmeting op leerlingniveau voorafgaand aan het evaluatieonderzoek
• Een blauwdruk van het onderzoeksdesign voor de evaluatie van het hele project tussen 2008 en 2013.

Voor de opzet van het vooronderzoek (taak 1) werd gekozen voor een overwegend kwalitatieve benadering. De ingezette onderzoekstechnieken waren participerende observatie + camcorderopnames (in klassen), semigestructureerde interviews (directies, leerkrachten, andere beleidsactoren op school, coördinatoren kinderopvang) en focusgroepsinterviews (kernteams, ouders). Daarnaast werd ook een kwantitatieve taalpeiling verricht door middel van een schriftelijke vragenlijst bij de leerlingen van het 5e leerjaar.

Onderzoeksrapporten / publicaties

Vooronderzoek m.b.t. de plaats van de thuistalen van allochtone kinderen binnen onderwijs en opvang in vier scholen van het project ‘Thuistaal in onderwijs’. Eindrapport juni 2008. (Het rapport is niet vrijgegeven en kan door externen enkel worden geraadpleegd, mits formele toestemming van de opdrachtgever.)